Gençlerbirliği-F.Bahçe maçında Dallas neden devreye girmedi?
Editör: Orhan Gülek
Son Güncelleme /
Gençlerbirliği-Fenerbahçe maçında Mert Müldür ve Talisca’nın pozisyonlarında penaltı tartışması yaşanırken, VAR hakemi Andrew Dallas’ın neden müdahale etmediği merak konusu oldu. UEFA ve IFAB kriterleri, tartışmalı pozisyonlara ışık tutuyor.
Son 5 Haber
Dursun Özbek'e reddetmesi zor teklif! Kapı bu kez Osimhen için çalınmadı
Çocuk Tribün Derneği’nden tribünlerde çocukların güvenliği için çağrı
Beşiktaş-Kauno Zalgiris maçının bilet fiyatları belli oldu!
Beşiktaş Başkanı Serdal Adalı'dan yeni sezon mesajı!
Galatasaray, Real Madrid ve Barcelona'nın istediği yıldızı Victor Osimhen ile ikna etti
- Haberin Kaynağı:
- Salim Manav
Salim MANAV - AJANSSPOR
Süper Lig'de sezonun ilk haftasında Fenerbahçe deplasmanda Gençlerbirliği ile karşı karşıya geldi.
13. dakikada Anderson Talisca ile öne geçen Fenerbahçe, 37. dakikada Tongya ve 56. dakikada Oğulcan Ulgun'un gollerine engel olamadı ve sahadan 2-1 mağlup ayrıldı.
Karşılaşmanın ardından Anderson Talisca'nın şutunda Gençlerbirliği oyuncusunun elle oynadığı iddia edilen pozisyon ve Gençlerbirliği oyuncusunun Mert Müldür'e müdahalesi gibi birçok pozisyon tartışma konusu oldu.
Maçta hakem Oğuzhan Aksu düdük çaldı. Oğuzhan Aksu'nun yardımcılıklarını Esat Sancaktar ve Osman Gökhan Bilir yaptı. Direnç Tonusluoğlu dördüncü hakem olarak görev alırken, VAR hakemliği koltuğunda Andrew Donaldson Dallas yer aldı.
UEFA talimat verdi, VAR Dallas uyguladı: Yoruma açık pozisyonlarda müdahale yok
Gençlerbirliği-Fenerbahçe karşılaşmasının ardından sarı-lacivertlilerin penaltı beklediği iki pozisyon ve VAR hakemi Andrew Dallas’ın neden müdahalede bulunmadığı tartışma konusu oldu. Ajansspor, IFAB’ın 2026/27 Oyun Kuralları ile UEFA’nın güncel VAR eğitim kriterlerini inceledi. Ortaya çıkan tablo, VAR’ın müdahale sınırına ilişkin önemli bir ayrıntıyı gösteriyor.
Andrew Dallas, inceleme tavsiyesinde bulunmadı
Karşılaşmada Fenerbahçe, 49. dakikada Mert Müldür’ün ceza sahasında yaşadığı müdahale ile 71. dakikada Talisca’nın şutunun Goutas’ın eline temas ettiği pozisyonda penaltı bekledi. Hakem Oğuzhan Aksu iki pozisyonda da oyunu devam ettirirken VAR’daki İskoç hakem Andrew Dallas da saha incelemesi tavsiyesinde bulunmadı. Dallas’ın karşılaşmanın VAR hakemi olduğu TFF kayıtlarında da yer aldı.
IFAB’ın temel kriteri: “Açık ve bariz hata”
IFAB’ın güncel VAR Protokolü incelendiğinde sistemin temel prensibinin, VAR’ın saha hakeminin yerine ikinci kez hakemlik yapması olmadığı görülüyor.
Faturayı İsmail Kartal'a kesti: "Böyle hocalık olmaz" | Spor yazarları Fenerbahçe için ne dedi?
Protokole göre VAR, penaltı verilip verilmemesi dahil maçın sonucunu etkileyebilecek olayları otomatik olarak kontrol ediyor. Ancak saha hakeminin ilk kararı, görüntüler kararın “açık ve bariz bir hata” olduğunu göstermediği sürece öneride bulunmuyor. Nihai karar yetkisi de her durumda saha hakeminde bulunuyor.
Bu ayrım iki pozisyonda Dallas’ın neden monitör tavsiyesinde bulunmadığını anlamak açısından kritik.
Mert Müldür pozisyonunda kriter ne?
49. dakikadaki Mert Müldür pozisyonunda tartışma, ceza sahası içerisindeki fiziksel müdahalenin penaltı gerektirecek şiddet ve etkiye ulaşıp ulaşmadığı üzerinde yoğunlaştı.
UEFA’nın 2026’da yayımladığı güncel Clear Line hakem eğitim kriterlerinde temas içeren pozisyonlarda önemli bir ayrım yapılıyor. Görüntü temasın varlığını gösterebilir ancak temasın oyuncunun hareketi üzerindeki etkisi veya müdahalenin şiddeti net biçimde ortaya konulamıyorsa VAR’ın müdahale etmemesi isteniyor. UEFA bunu açık biçimde, temasın etkisini değerlendirmenin zor olduğu durumlarda VAR’ın devreye girmemesi gerektiği şeklinde tanımlıyor.
IFAB da benzer biçimde, temas noktasının ağır çekimle tespit edilebileceğini ancak bir müdahalenin şiddetinin normal hızdaki görüntüler üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Dolayısıyla Dallas açısından soru “Ben olsam penaltı verir miydim?” değil, “Hakemin devam kararı görüntülerle açık ve bariz biçimde kanıtlanabiliyor mu?” sorusu oluyor.
El pozisyonunda UEFA’nın çok net bir kriteri var
Asıl dikkat çekici ayrıntı ise 71. dakikada Talisca’nın şutunun Goutas’ın eline temas ettiği tartışmalı pozisyonda ortaya çıkıyor.
UEFA’nın Temmuz 2026’da güncellediği el pozisyonlarına ilişkin VAR eğitim kriterinde şu yaklaşım benimseniyor: Kolun doğal mı, doğal olmayan bir konumda mı bulunduğu konusunda VAR’ın tereddüt yaşaması halinde müdahale edilmemesi gerekiyor.
Bu kriter Gençlerbirliği-Fenerbahçe maçındaki tartışmanın merkezine doğrudan temas ediyor.
Çünkü topun Goutas’ın koluna temas edip etmediğinin belirlenmesi görüntü üzerinden yapılabilecek objektif bir tespitken, kolun o hareket özelinde “doğal konumda” veya “doğal olmayan konumda” bulunup bulunmadığı hakemlik değerlendirmesi gerektiriyor.
Bu durumda VAR’ın farklı bir futbol yorumu yapması tek başına müdahale için yeterli değil. Saha hakeminin “devam” kararının açık ve bariz biçimde hatalı olduğunu gösterecek görüntüsel kanıt gerekiyor.
UEFA: Subjektif kararlarda VAR dikkatli olmalı
UEFA Hakem Direktörü Roberto Rosetti’nin 16 Şubat 2026’da yaptığı açıklama da yeni dönemdeki yaklaşımı ortaya koyuyor. Rosetti, VAR’ın objektif kararlar konusunda son derece etkili olduğunu ancak subjektif değerlendirmelerde küçük detayların tekrar tekrar incelenmesinden kaçınılması gerektiğini belirterek yalnızca açık hatalarda müdahale edilmesi gerektiğini vurguladı.
Bu yaklaşımın özeti aslında oldukça basit:
VAR, saha hakeminin kararına alternatif bir yorum üretmek için değil, açık ve bariz hatayı kanıtlamak için var.
“VAR hiçbir şey yapmadı” demek de teknik olarak doğru değil
IFAB protokolündeki bir başka önemli ayrıntıya göre VAR, potansiyel penaltı pozisyonlarını zaten otomatik olarak kontrol ediyor. Kontrol sonucunda açık ve bariz hata tespit edilmezse hakemle uzun bir iletişim kurulmasına veya hakemin monitöre çağrılmasına gerek kalmıyor. Buna VAR terminolojisinde “silent check”, yani sessiz kontrol deniliyor.
UEFA da güncel eğitim dokümanlarında özellikle şu ayrımın altını çiziyor: Bir kararın VAR kontrolünün ardından sahada kalması, VAR’ın görevini yapmadığı anlamına gelmiyor; açık ve bariz biçimde düzeltilmesi gereken bir hata bulunmadığı anlamına geliyor.
Bu nedenle Gençlerbirliği-Fenerbahçe maçındaki iki pozisyonda tartışılması gereken konu yalnızca pozisyonların “penaltı olup olmadığı” değil. VAR protokolü açısından asıl soru, Oğuzhan Aksu’nun verdiği devam kararlarının Andrew Dallas’ın müdahalesini zorunlu kılacak ölçüde açık ve bariz hata oluşturup oluşturmadığı.
UEFA ve IFAB’ın güncel kriterleri üzerinden bakıldığında Dallas’ın her iki pozisyonda da monitör tavsiyesinde bulunmamasının teknik dayanağı tam olarak bu müdahale eşiğinde yatıyor.